Sposoby radzenia sobie z emocjami i ich rola w kryzysie związku

Kryzys związku zazwyczaj nie ma jednej przyczyny. Składają się nań różne elementy. Poradzenie sobie z jednym z nich nie sprawi, że kryzys zostanie rozwiązany, pokazuje wszakże, że zmiany są możliwe. Jednym z elementów mających istotny wpływ na sposób przechodzenia przez konflikt jest radzenie sobie z negatywnymi emocjami.

Styl radzenia sobie z emocjami ma duży wpływ na relacje w związku.

  • Ekstrawersja i spektakularne przeżywanie. Osoby reagujące w ten sposób szybko się zapalają. Ich emocje osiągają wyżyny intensywności a następnie równie szybko opadają. W przypadku konfliktów pojawiają się słowa, które wypowiedziane w złości nie odzwierciedlają podejścia, gdy emocje są na przeciętnym poziomie. Często zwykły poziom odbierany jest jako niesatysfakcjonujący.
  • Introwersja i wycofywanie się. Emocje przeżywane są bez okazywania, a kiedy intensywność przeżyć osiąga intensywność nie do wytrzymania następuje wybuch, który niszczy wszystko niczym żywioł.
  • Wyparcie. Gdy widzimy człowieka, po którym widać, że coś przeżywa, ale zaprzecza temu ma miejsce odcięcie od emocji. Nieświadomość własnych emocji sprawia, że nie można o nich rozmawiać. Kiedy stają się problemem nie sposób sobie z nimi poradzić. Osoby takie często przerzucają odpowiedzialność za swoje reakcje na innych. Mówią na przykład „Przestań mnie denerwować”. Jest to jeden z mechanizmów obronnych.

Aby przezwyciężyć kryzys w związku, w którym emocje odgrywają główną rolę potrzebujemy wypracować sposoby reakcji umożliwiające rozładowanie napięcia w ekologiczny sposób.

Samo zrozumienie nie wystarczy, musi nastąpić także zmiana zachowań.

Jest to możliwe, jeśli w wyniku wynegocjowanych ustaleń każde z partnerów nie czuje się przegrane i zdaje sobie sprawę ze swojej roli we wspólnej pracy nad relacją.

Są dwa pola, na których działania mają szczególną wagę jeśli chcemy poradzić sobie z kryzysem w związku:

  • Wprowadzanie zmian. Zmiana automatycznych reakcji i przezwyciężenie hipnotycznej mocy codzienności.
  • Ekspresja negatywnych emocji (szczególnie złości) w agresywnej formie

Przekształcanie zachowań agresywnych w asertywne i wprowadzanie konstruktywnych metod komunikacji może nie spowoduje zniknięcia kryzysu, ale na pewno pomoże w poszukiwaniu rozwiązań.

Negatywne emocje

Kiedy przydarza się nam coś przykrego bądź smutnego, pojawiają się negatywne emocje.

Nie każdy potrafi łatwo sobie z nimi poradzić. Najczęściej obieranymi strategiami „zagospodarowania” trudnych uczuć są: racjonalizowanie i unikanie.

  • racjonalizowanie  polega na analizowaniu sytuacji i poszukiwaniu dobrych stron trudnej sytuacji, ew. na minimalizowaniu strat: straciłem pracę, ale na pewno znajdę lepszą; wprawdzie mnie okradli, ale nie pobili. Ta strategia działa, gdy emocje nie są bardzo silne, bo wtedy mamy wystarczająco dużo  energii aby szukać pozytywów i sposobów na konstruktywną zmianę.
  • unikanie polega na odwracaniu uwagi (to nie było takie ważne), zaprzeczaniu (wcale mnie to nie złości ) lub projekcji (to nie moja wina, to nie mój problem). Dzieje się tak kiedy emocje są zbyt silne i nie jesteśmy w stanie ich znieść.

Na szczęście unikanie i racjonalizowanie, choć bardzo rozpowszechnione, nie są jedynymi strategiami radzenia sobie z trudnymi emocjami. Podejście oparte na  świadomym kształtowaniu własnych reakcji emocjonalnych nazywane jest zarządzaniem emocjami.

Jak pomóc sobie w czasie konfliktu i po nim

Do mediacji trafiają osoby w mniejszych lub większych konfliktach. Zarzewie tych kryzysów nie zostało w porę ugaszone ani tym bardziej konstruktywnie wykorzystane, dlatego z czasem przyjęło rozmiary pożaru.

Nikt celowo nie doprowadza siebie i swoich bliskich do stanu krytycznego, chyba że nie potrafi inaczej. Pierwsze, subtelne informacje o pogarszających się relacjach między członkami rodziny zostały zlekceważone lub nawet nie zauważono ich. Jeśli doszło do stanu poważnego zaburzenia rodziny, oznacza to, że my, nasi bliscy, lub jedno i drugie, mieliśmy za mało wiedzy, umiejętności, kompetencji, a być może także niewłaściwe nawyki.

Gdzie szukać sposobów, które pomogą zapobiegać kryzysom i lepiej radzić sobie z nimi w przyszłości?

Poszukując takich narzędzi trafiłam na „7 nawyków skutecznego działania” Stephena Coveya, które koncentrując się na konkretnych nawykach pomagają sensownie kierować własnym życiem.

Jedyną przeszkodą w nabywaniu tej wiedzy są emocje. W stanach nasilenia emocji  człowiek kieruje się przede wszystkim potrzebą odwetu lub przynajmniej natychmiastowej reakcji, a nie głodem wiedzy.